Przejdź do nowego serwisu
Kiedy zaczynamy ¿onglowaæ, przychodzi nagle chwila, w której chc±c kupiæ odpowiednie dla siebie pi³eczki stajemy przed ich ogromnym wyborem. Ogl±daj±c je w internecie, czy na ¿ywo, widzimy mnóstwo ró¿nych kolorowych pi³ek, pi³eczek, kul... w ró¿nych kolorach, z ró¿nych materia³ów, o ró¿nej wadze i wielko¶ci.
Czym one siê wiêc ró¿ni± i jakie najlepiej wybraæ do swoich potrzeb?
Zacznijmy od klasyfikacji tych¿e pi³ek. Istnieje kilka podstawowych grup, do jakich mo¿na zakwalifikowaæ wszystkie pi³eczki. S± to: beanbag, stage ball, bounce, contact, oraz wiele innych, bêd±cych po³±czeniami, lub wariacjami wymienionych.
Beanbag:
S± to wszelkie pi³ki szyte z ró¿nych materia³ów, np. zamsz (alcantra), skórka, polar i dowolne inne. Wypchane s± zwykle ziarnem (najpopularniejsze jest proso), kasz±, lub granulatem. Ich podstawow± w³a¶ciwo¶ci± jest to, ¿e s± miêkkie, dziêki czemu nie tocz± siê, ani nie odbijaj± od ziemi po upadku. Charlie Dancey napisa³ w "Encyklopedii ¯onglowania Pi³kami", ¿e jest to wynalazek, który najbardziej przyczyni³ siê do rozwoju ¿onglerki na ¶wiecie. S± idealne do treningu dla zaawansowanych, ¶wietne dla ucz±cych siê pocz±tkuj±cych. Istnieje mnóstwo ró¿nych krojów i wzorów szycia tych pi³ek. Najpopularniejsze s± tzw. "citrus segment pattern", które rzeczywi¶cie kszta³tem paneli przypominaj± owoce cytrusowe. Standardowo ich wielko¶æ jest zbli¿ona do wielko¶ci pi³ki tenisowej (ok. 68-70mm ¶rednicy) i wa¿y ok. 130g, jednak mo¿na równie¿ spotkaæ wiele innych rozmiarów. Niektórzy profesjonali¶ci nie u¿ywaj± jednak beanbagów, twierdz±c, ¿e trudno jest siê z nich przestawiæ pó¼niej na twarde pi³ki.
Stage ball:
Jak sama nazwa wskazuje, pi³ka ma przeznaczenie sceniczne. Ten typ u¿ywany jest przez wielu cyrkowców takich jak Victor Kee, a tak¿e ¿onglerów, którzy lubi± ³±czyæ ¿onglerkê klasyczn± z ¿onglerk± kontaktow±. Pi³ki te zrobione s± przewa¿nie z twardej gumy, lub miêkkiego polimeru. Ich cech± charakterystyczn± jest to, ¿e s± one puste w ¶rodku i zachowuj± lekk± elastyczno¶æ, ale nie odbijaj± siê od ziemi. Czêsto s± to du¿e pi³ki
O stosunkowo nie du¿ej wadze. Ich standardowa wielko¶æ to 80 i 100mm ¶rednicy. Nadaj± siê przede wszystkim do wystêpów na scenie, jednak nie polecane dla pocz±tkuj±cych, ze wzglêdu na to, ¿e czêsto zderzaj± siê w powietrzu, po upadku na ziemiê - tocz± siê (zazwyczaj pod meble) i sprawiaj± ogólne trudno¶ci przy ¿onglowaniu w domu. Natomiast na scenie, zawsze ¶wietnie siê prezentuj±, robi±c du¿e wra¿enie na publiczno¶ci.
Bounce:
S± to wszelkie pi³ki s³u¿±ce do odbijania, g³ównie od ziemi lub innych obiektów. Najlepsze zrobione s± z silikonu, maj± najlepsze odbicie i nie ¶cieraj± siê, jednak s± przy tym bardzo drogie. Ich cena nierzadko przekracza 100z³/sztukê. U¿ywaj± ich przede wszystkim profesjonali¶ci tacy jak Anthony Gatto, Minh Tam, tak¿e do ¿onglerki klasycznej. Mo¿na równie¿ spotkaæ podobne, gumowe, lub kauczukowe, jednak te mimo dobrego pierwszego odbicia, nie zawsze nadaj± siê do zaawansowanych trików, a ich jako¶æ ustêpuje silikonowym. Dobre pi³ki do odbijania s± przede wszystkim twarde. Wiele trików zaawansowanych wymaga, by pi³ki dobrze siê odbija³y równie¿ za drugim i trzecim razem. Dobre pi³ki powinny mieæ ok. 90% odbicia, tak aby ka¿de nastêpne odbicie bêd±c 90% poprzedniego, wci±¿ wynosi³o pi³kê do¶æ wysoko. Kiedy¶ producenci oferowali tzw. "power ball", czyli pi³ki wype³nione w ¶rodku powietrzem sprê¿onym pod wysokim ci¶nieniem. Ich materia³ by³ jednak niskiej jako¶ci, co sprawia³o, ¿e wybucha³y. Pomimo tego faktu, cieszy³y siê ogromn± popularno¶ci± ze wzglêdu na wspó³czynnik odbicia przekraczaj±cy 95%.
Dziêki d³ugiemu czasowi, jaki up³ywa miêdzy wyrzuceniem pi³ki z rêki, odbiciem i powrotem, mo¿na ¿onglowaæ znacznie wiêksz± ilo¶ci± pi³ek ni¿ w przypadku ¿onglerki klasycznej. Przyjmuje siê ¿e tempo odbijania 5 pi³kami odpowiada tempu rzucania 3. St±d w przypadku passingów we dwie osoby, padaj± rekordy ilo¶ci ¿onglowanych pi³ek, które siêgaj± ok. 20 pi³ek.
Du¿± wad±  tego typu pi³ek jest fakt, ¿e wymagaj± bardzo równego pod³o¿a, co czêsto wi±¿e siê z wo¿eniem wszêdzie ze sob± du¿ej, ciê¿kiej p³yty. Równie¿ ich zdolno¶æ do zderzania siê w powietrzu, podczas ¿onglowania klasycznego, jest dosyæ k³opotliwa, powoduj±c "efekt totolotka" po ca³ej okolicy.
Jednak¿e profesjonalistom to nie przeszkadza, gdy¿ æwicz± swoje pokazy do absolutnej perfekcji.
Contact:
Przez tê nazwê powszechnie rozumie siê wszelkie kule akrylowe, polimerowe i inne podobne, które zwykle s³u¿± do toczenia po ciele. Najpopularniejsze s± akryle, które ¶wietnie nadaj± siê do wszelkich trików wywo³uj±cych iluzjê. Triki te w wiêkszo¶ci opieraj± siê na izolacji wykonywanych ruchów. Jednak sam fakt, ¿e kula jest przezroczysta i ¿e odbija siê w niej obraz dodaje tym trikom czaru. Kule do ¿onglerki kontaktowej s± na ogó³dosyæ ciê¿kie, idealnie okr±g³e i z g³adk±, nie lepi±c± siê powierzchni±. Jednak nie znaczy to, ¿e nie mo¿na u¿ywaæ innych. Szczególnie popularne do treningu s± inne kule, np. stage ball wype³nione czym¶, co je doci±¿a do po¿±danej wagi. Niektórzy w ramach treningu korzystaj± ze specjalnych treningowych kul, których waga jednak jest znacznie mniejsza. Porównuj±c np. akryl 100mm wa¿±cy 615g, z kul± treningow± o tym samym rozmiarze, która wa¿y 160g, widaæ znaczn± ró¿nicê. Nale¿y tu jednak pamiêtaæ, ¿e jak to pisa³ James Ernest, tak jak pocz±tkuj±cy ¿onglerzy nie bior± siê od razu za p³on±ce pochodnie, tak za akryle itp. kule te¿ powinni siê braæ dopiero zaawansowani, gdy¿ kule te s± raczej drogie, ale za to jak efektowne!
Inne:
Do tej kategorii zaliczane s± przede wszystkim po³±czenia wymienionych typów. Do najpopularniejszych nale¿± pi³ki takie jak DX, PPX itp. wykonane z elastomeru lub innych materia³ów przypominaj±cych gumê, ale bardziej odpornych na wszelkie uszkodzenia i milsze w dotyku. Stanowi± syntezê beanbaga i stagea. S±  wype³nione specjalnym granulatem (tak naprawdê trudno jest siê przekonaæ co jest w ¶rodku, bo s± bardzo wytrzyma³e), przez co s± dobrze wywa¿one i odporne na wodê. U¿ywa ich wielu profesjonalistów w tym Stefan Sing i Thomas Dietz.
Jest wiele innych modeli, mniej lub bardziej zró¿nicowanych. Niektórzy producenci oferuj± oryginalne wzory i wariacje poszczególnych modeli z bardziej skonkretyzowanym przeznaczeniem. Czê¶æ z nich stanowi± "gniotki" itp. bêd±ce tañszymi odpowiednikami beanbagów, pozosta³e to ciê¿kie pi³ki o niestandardowej masie i rozmiarze u¿ywanych g³ównie do treningu kondycyjnego.
Jakie pi³ki wybraæ?
Pi³ka jako narzêdzie o nieskomplikowanej budowie mo¿na scharakteryzowaæ kilkoma cechami: wielko¶æ, waga, jako¶æ i kolor. Rozmiar trzeba dobraæ bior±c pod uwagê w³asne mo¿liwo¶ci oraz jak chcemy ¿eby siê pi³ki prezentowa³y. Im wiêksze tym lepiej wygl±daj±, ale trudniej je utrzymaæ, wiêc je¶li zamierzasz siê uczyæ ¿onglowaæ wiêcej ni¿ trzema to dobrym rozmiarem bêdzie <70mm. Standardowe beanbagi wa¿± 130-160g i to jest waga optymalna. L¿ejsze pi³ki s± trudniejsze do kontroli, ciê¿sze wymagaj± przyzwyczajenia i si³y w rêkach.
Jako¶æ wykonania jest cech± o tyle wa¿n± ¿e w przeciwieñstwie do pozosta³ych nie mo¿na siê do niej przyzwyczaiæ. Wytrzyma³o¶æ trzeba braæ zawsze pod uwagê zw³aszcza je¶li zamierzamy æwiczyæ du¿o i nad twardym pod³o¿em takim jak asfalt. Je¶li æwiczymy w domu to dobre s± beanbagi, które nie wturlaj± siê pod ³ó¿ko za ka¿dym razem gdy je upu¶cimy. Stage, DX, i bounce dzia³aj± ¶wietnie je¶li nie trzeba ich szukaæ i wygrzebywaæ z zakamarków. Je¶li s±siedzi na dole maj± wra¿liwy s³uch, nie u¿ywaj bounceów! Niektóre pi³ki s± wyj±tkowo mi³e w dotyku - silicony, dobre beanbagi, DX i stage matowe. Je¶li jednak zamierzasz kupiæ welurowe beanbagi pamiêtaj, aby nie piæ w ich obecno¶ci herbaty. Nie zanotowano jeszcze przypadku zakie³kowania(poza histori± o beanbagu, który chcia³ zostaæ maczug± z "Compedium of Club juggling" Charlie Dancey), ale na pewno kontakt z wod± z cukrem im nie pomo¿e. Przypad³o¶ci± beanbagów jest odkszta³canie. Niektóre s± elastyczne i nierozci±gliwe, inne po prostu twarde i nieznacznie rozci±gliwe, ale bywaj± takie które trac± kszta³t, a to jest ju¿ problemem. Kolor jest oczywi¶cie spraw± w³asnego upodobania. Na scenie najczê¶ciej spotyka siê bia³e, pomarañczowe lub kremowe jasno fosforyzuj±ce. Inne kolory te¿ mo¿na zamówiæ z barwnikiem fluorescencyjnym, ale niekoniecznie bêd± widoczne na scenie. Warto jest dobieraæ do nich odpowiedni strój. Inne jaskrawe kolory sprawdzaj± siê poza scen±, na szarej ulicy. Czasem dobrze wygl±da gdy konkretna ilo¶æ jest innego koloru np. Viktor Kee u¿ywa dodatkowej czerwonej. Do nauki dobrze jest mieæ ka¿d± w innym kolorze, bo ³atwiej jest rozpoznaæ kolejno¶æ ruchów (np. "zaczynamy od czerwonej...").
Niektórzy maj± dwa lub trzy zestawy pi³ek na ró¿ne okazje. Co jest rozwi±zaniem dobrym (kosztownym). Nie wyobra¿am sobie jednak robienia pokazu na pi³kach innych ni¿ te, którymi æwiczê codziennie. Bo jak ju¿ by³o wspomniane do nich siê po prostu przyzwyczaja.
 Wybór pi³ek jest stosunkowo trudny, jednak samo ¿onglowanie jest pó¼niej na tyle przyjemne, ¿e warto siê czasem na chwilê zastanowiæ, by potem cieszyæ siê jeszcze bardziej.
Autorzy opracowania: Rhalf oraz Grace.